Relacje emigrantów Marca ’68, tajne dokumenty partyjne i doniesienia Radia Wolna Europa. Nowa wystawa w Muzeum Emigracji w Gdyni

Wydarzenia marcowe 1968 roku w Polsce to między innymi emigracja i rozproszenie ludności, która musiała wyjechać z kraju i straciła obywatelstwo. O ich losach, decyzjach i próbach odbudowywania tożsamości opowiada wystawa „Rozproszenie. Emigracja ‘68". Wernisaż 17 marca 2018 r.

 

Muzeum Emigracji w Gdyni w 50. rocznicę Marca '68 przypomina kryzys polityczny kraju, jego genezę oraz skutki. Wystawie, która dotyczyć będzie przede wszystkim 11 tys. emigrantów i ich losów, towarzyszyć będą spotkania autorskie i pokazy filmów.

Kolejna karta emigracyjnej historii Polski

Wystawa „Rozproszenie" to rozpisana na wiele przejmujących głosów historia pokolenia, dla którego marzec 1968 roku stał się pryzmatem rozbijającym społeczeństwo na tysiące rozproszonych jednostek. Zwiedzający usłyszą relacje emigrantów, przeczytają spisywane na gorąco doniesienia Radia Wolna Europa, zobaczą tajne dokumenty partyjne, odtworzą atmosferę marcowych wydarzeń z wypowiedzi ich uczestników. Zwieńczeniem wystawy jest emocjonalna instalacja Krystyny Piotrowskiej „Wyjechałem bo…", która podkreśla jednostkowość każdej decyzji o emigracji. Różnorodne formy opowiadania o Marcu ‘68 są sposobem na scalenie głosów tysięcy osób w obraz pokolenia, które zmuszono do pożegnań.

Autorzy wystawy skupili się na analizie złożonych przyczyn sytuacji, w której pod naciskiem propagandowych manipulacji pokolenie Marca ‘68 staje przed dramatycznym wyborem o opuszczeniu kraju, bądź pozostaniu w Polsce. Jednostkowe decyzje o wyjeździe, postawy w obliczu narastającej wrogości, historie odbudowywania tożsamości po wręczeniu dokumentu odbierającego obywatelstwo, opowiadane głosami świadków historii tworzą wielowątkową narrację o losach rozproszonego pokolenia.

Wydarzenia towarzyszące

Przez cały marzec w Muzeum Emigracji w Gdyni będą odbywały się spotkania i pokazy filmów, które odkryją kolejne wątki historii Marca ‘68.

Program wydarzeń towarzyszących

  • 15 marca, czwartek, godz. 18:00 – pokaz filmu „Skibet/Hatikvah" w reż. Mariana Marzyńskiego połączony z wykładem tematycznym prowadzonym przez dr. Rafała Kowalskiego. Po projekcji dyskusja.

„Skibet" to po duńsku statek, a także pierwsze słowo, którego w tym języku nauczył się polski reżyser pomieszkujący na pokładzie u wybrzeża Kopenhagi wraz z innymi marcowymi emigrantami. Marian Marzyński, dokumentalista i reżyser, wyciąga kamerę i nagrywa niepowtarzalny zapis atmosfery pomarcowej emigracji w czasie jej trwania. To unikalna filmowa pamiątka tamtych wydarzeń. W drugiej części filmu młodzi emigranci, których do Danii zabrali rodzice, uczą się żydowskich piosenek oczekując nowego życia. Swój zespół nazwali po hebrajsku: HATIKVAH (pol.nadzieja).

  • 22 marca, czwartek, godz. 18:00 – potkanie autorskie z Mikołajem Grynbergiem, autorem książki „Księga Wyjścia". Spotkanie poprowadzi Marzena Bakowska.

„Księga wyjścia" to zapis 27 rozmów z polskimi Żydami, którzy po wydarzeniach marcowych stanęli przed decyzją – zostać w Polsce czy opuścić kraj. Jedno z pytań, które nawet po premierze książki pozostanie otwarte brzmi: dlaczego stojący na Dworcu Gdańskim Żydzi widzieli tak mało rąk wyciągniętych do nich w geście pożegnania?

  • 29 marca, czwartek, godz. 18:00 – pokaz filmu „Dworzec Gdański" w reż. Marii Zmarz-Koczanowicz i Teresy Torańskiej połączony z wykładem tematycznym dr. Piotra Kurpiewskiego. Po projekcji dyskusja.

Akcja filmu rozgrywa się w izraelskim kurorcie Aszkelon, położonym nad Morzem Śródziemnym. Od 1988 roku zjeżdżają się tam Polacy z żydowskim pochodzeniem, którzy w 1968 roku zostali wygnani z kraju. Mimo że od ich wyjazdu minęło już ponad 30 lat, wszyscy znakomicie mówią po polsku, śpiewają polskie piosenki, czują się Polakami. Dla nich Dworzec Gdański to przede wszystkim symbol wygnania i upokorzenia. Pamiętają, jak z żalem żegnali się z bliskimi i przyjaciółmi, jak ciężko było im opuścić rodzinne strony, gdzie spędzili całe swoje życie. W filmie wykorzystano zdjęcia pożegnań zrobione na Dworcu Gdańskim, materiały filmowe nakręcone z ukrytej kamery przez MSW oraz programy telewizyjne z 1967 i 1968 roku ilustrujące nagonkę antyżydowską w Polsce.

Wernisaż wystawy „Rozproszenie. Emigracja Marca ‘68"

  • 17 marca 2018 r., sobota, godz. 17.00 (wystawa będzie czynna do czerwca 2018 r.)
  • Muzeum Emigracji
  • ul. Polska 1
  • Gdynia
  • wstęp – bezpłatny

Fot. mat. prasowe Muzeum Emigracji/www.polska1.pl

Chcesz być na bieząco z informacjami ze świata historii? Jesteśmy na facebooku polnocnej.tv. Szukaj nas na Twitterze oraz wyślij nam maila. 

Tagi: